TopTop
Begin typing your search above and press return to search.

സുനില്‍ പി. ഇളയിടം സംസാരിക്കുന്നു: കേവല ശാസ്ത്രവാദം കൊണ്ടോ യുക്തികൊണ്ടോ മതത്തെ നേരിടാന്‍ കഴിയില്ല; മതേതരത്വത്തെ ധാര്‍മ്മിക ശക്തിയായി വീണ്ടെടുക്കണം

സുനില്‍ പി. ഇളയിടം സംസാരിക്കുന്നു: കേവല ശാസ്ത്രവാദം കൊണ്ടോ യുക്തികൊണ്ടോ മതത്തെ നേരിടാന്‍ കഴിയില്ല; മതേതരത്വത്തെ ധാര്‍മ്മിക ശക്തിയായി വീണ്ടെടുക്കണം

ഇന്ത്യന്‍ മതേതരത്വം പരാജയപ്പെട്ട ആശയമായി മാറികഴിഞ്ഞുവോ എന്ന ചര്‍ച്ചയാണ് ഈ സ്വാതന്ത്ര്യദിനത്തിലും പ്രബലമായി നടക്കുന്നത്. പ്രത്യേകിച്ചും അയോധ്യയില്‍ പള്ളി പൊളിച്ച സ്ഥലത്തെ ക്ഷേത്ര നിര്‍മ്മാണത്തിന് പ്രധാനമന്ത്രി തന്നെ തുടക്കം കുറിച്ച സാഹചര്യത്തില്‍. മതേതരത്വം നേരിടുന്ന ആദ്യത്തെ പരാജയമല്ല ഇതെന്നാണ് ചിന്തകനും എഴുത്തുകാരനുമായ സുനില്‍ പി. ഇളയിടം പറയുന്നത്. കേവല ശാസ്ത്രവാദം കൊണ്ട് സ്ഥാപിച്ചെടുക്കാന്‍ കഴിയുന്നതല്ല മതേതരത്വമെന്നും അദ്ദേഹം ഈ അഭിമുഖത്തില്‍ വിശദീകരിക്കുന്നു.

? ബാബ്‌റി മസ്ജിദ് തകര്‍ത്ത സ്ഥലത്ത് ഇന്ത്യന്‍ പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ കാര്‍മ്മികത്വത്തില്‍ ക്ഷേത്രനിര്‍മ്മാണം ആരംഭിച്ചതോടെ ഇന്ത്യയില്‍ മതേതരത്വം തീര്‍ത്തും പരാജയപ്പെട്ടുവെന്ന ഒരു വാദം ശക്തിപ്പെടുന്നുണ്ട്. എങ്ങനെയാണ് അതിനെ കാണുന്നത്.

മതേതരത്വം എന്നത് ഇന്ത്യന്‍ സമൂഹത്തിലോ ആധുനിക ഇന്ത്യയുടെ രാഷ്ട്രീയചരിത്രത്തിലോ നൂറ് ശതമാനം വിജയം കൈവരിച്ച ഒന്നായിരുന്നു എന്ന് ഞാന്‍ കരുതുന്നില്ല. അതുകൊണ്ട് തന്നെ സമ്പൂര്‍ണ വിജയം, അല്ലെങ്കില്‍ സമ്പൂര്‍ണ പരാജയം എന്ന യുക്തിയില്‍ അതിനെ പ്രതിഷ്ഠിക്കണം എന്ന് ഇപ്പോഴും ഞാൻ കരുതുന്നില്ല. ദേശീയ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ അവസാനഘട്ടത്തിൽ, 1920 കള്‍ മുതല്‍ മൂന്ന് പതിറ്റാണ്ടോളം കാലം ഇന്ത്യയിൽ സാമ്രാജ്യത്വ വിരുദ്ധതയും ദേശീയ പ്രസ്ഥാനവും ഏറ്റവും ശക്തി പ്രാപിച്ചിരുന്ന കാലമായിരുന്നു. എങ്കിലും, അന്നും വര്‍ഗീയമായ അന്തര്‍ധാര പ്രബലമായി ഉണ്ടായിരുന്നു. ഗാന്ധി വധത്തിലും വിഭജനത്തിലും പിന്നാലെ രക്തച്ചൊരിച്ചിലിലും കലാശിച്ചത് അതാണ്. അതുകൊണ്ട് ഏറ്റവും ശക്തവും മതനിരപേക്ഷതയില്‍ അടിയുറച്ചതുമായ ജനകീയ പ്രസ്ഥാനം ഉണ്ടായിരുന്ന കാലത്തും വര്‍ഗീയത പൂർണ്ണമായി പിന്‍വാങ്ങിയ ഒരു ഘട്ടം, അല്ലെങ്കില്‍ റദ്ദായി പോയ ഒരു ഘട്ടം , ഉണ്ടായിട്ടില്ല. അല്ലെങ്കില്‍ സമൂഹത്തിന്റെ സമ്പൂര്‍ണമായ മതേതരവല്‍ക്കരണം നടന്ന കാലം ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. നെഹ്‌റുവിന്റെ കാലത്ത് സ്റ്റേറ്റിനെ സെക്കുലറാക്കാന്‍ ശക്തമായ ശ്രമം അദ്ദേഹം നടത്തി. സമൂഹത്തെ മതേതരം ആക്കാനുള്ള ശ്രമം അപ്പോഴും വേണ്ട അളവില്‍ ഉണ്ടായില്ല.

അത് ദേശീയ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ കാലം മുതലുള്ള പ്രശ്‌നവുമാണ്. എല്ലാ വിഭാഗങ്ങളെയും ഉള്‍ക്കൊള്ളുന്ന ദേശീയ പ്രസ്ഥാനമാണ് 20- കള്‍ മുതലുളളത്. അതിന് മുമ്പ് ബാലഗംഗാധര തിലകന്റെ കാലഘട്ടത്തിലുണ്ടായിരുന്നതുപോലെയായിരുന്നില്ല 20-കള്‍ക്ക് ശേഷമുണ്ടായത്. എന്നാല്‍ പൊളിറ്റിക്കലി ഇന്‍ക്ലൂസീവായ കാലഘട്ടത്തിലും സാംസ്‌ക്കാരികമായി എല്ലാറ്റിനെയും ഉള്‍ക്കൊള്ളലുണ്ടായിട്ടില്ല. ഗാന്ധിയുടെ കാലത്തായാലും സാംസ്‌ക്കാരികമായി എല്ലാറ്റിനെയും ഉള്‍ക്കൊള്ളുന്ന അവസ്ഥയുണ്ടായിട്ടില്ല. അതിന്റെ പ്രശ്‌നം എന്താണ് എന്നുവെച്ചാല്‍ പുറത്ത് സെക്കുലര്‍ ആയ ഘട്ടത്തിലും അതിന്റെ കള്‍ച്ചറല്‍ ക്യാപിറ്റല്‍ - സാംസ്‌ക്കാരിക മൂലധനം- വലിയൊരളവോളം വര്‍ഗീയതയ്ക്ക് സാധ്യതയുള്ള ഒന്നായിരുന്നു. അതായത് പൂര്‍ണമായി മതേതരവല്‍ക്കരിക്കപ്പെട്ട ഒരു ദേശീയ സാംസ്‌ക്കാര സങ്കല്‍പം ഉണ്ടായിട്ടില്ല. അതുകൊണ്ട് ഭരണകൂടത്തിന്റെ മതേതരത്വ സങ്കല്‍പം ദുര്‍ബലമാകുന്ന ആ ഘട്ടത്തില്‍ ചാടി പുറത്തുവരാവുന്ന തരത്തില്‍ ഒരു കമ്മ്യൂണല്‍ ഐഡിയോളജി ഇന്ത്യയില്‍ ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇത് തുടരുന്ന ഒരു പോരാട്ടമാണ്. നൂറു കൊല്ലമായോ അതിനപ്പുറമായോ ഈ സംഘര്‍ഷം ഇന്ത്യയില്‍ ഉണ്ട്. അത് നമ്മള്‍ ഗാന്ധി വധത്തില്‍ കാണുന്നുണ്ട്. ബാബ്‌റി മസ്ജിദിന്റെ തകര്‍ക്കലില്‍ കാണുന്നുണ്ട്. അതുപോലെ ഗുജറാത്ത് കലാപത്തില്‍ കാണുന്നു. ഇന്ത്യയില്‍ ഒരു പക്ഷെ ചെറുതും വലുതുമായ നിരവധി സംഘര്‍ഷങ്ങളില്‍ നമ്മള്‍ ഇതു കാണുന്നു.

ഇതുപോലെ സെക്കുലര്‍ ജീവിതത്തിന് വലിയ തിരിച്ചടി നേരിടുന്ന സന്ദര്‍ഭമാണ് ശ്രീരാമ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ നിര്‍മ്മാണോദ്ഘാടനം പ്രധാനമന്ത്രി നേരിട്ട് നടത്തുന്ന സന്ദര്‍ഭം. ഭരണകൂടം തന്നെ മതേതരത്വം വേണ്ടെന്ന് പറയുകയും, രാഷ്ട്രത്തിന് ഒരു മതമുണ്ടെന്ന് പ്രഖ്യാപിക്കുകുയും ചെയ്യുന്നതാണ് ഭൂമിപൂജയിലെ പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ പങ്കാളിത്തം. ആ പ്രത്യേക നിമിഷം ഇപ്പോള്‍ ഉണ്ടായി എന്ന തരത്തിലല്ല, ദീര്‍ഘമായ സംഘര്‍ഷത്തിലെ ഒരു നിര്‍ണായക നിമിഷമായാണ് കാണേണ്ടത്. ഇത് സെക്കുലറിസത്തെ സംബന്ധിച്ച് തിരിച്ചടിയാണ്. അതില്‍ സംശയമില്ല. അതേസമയം രണ്ട് കാര്യങ്ങള്‍ ഞാന്‍ ചൂണ്ടികാണിക്കാന്‍ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ഒന്ന് ഇത് തുടരുന്ന ഒരു പോരാട്ടമാണ്. രണ്ട് ഇത് സെക്കുലറസത്തിന് നേരിടുന്ന ആദ്യത്തെ തിരിച്ചടിയുമല്ല.

?മതേതരത്വം എന്നതിനെ കക്ഷി രാഷ്ട്രീയവുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തി മാത്രം കാണാന്‍ കഴിയില്ലെന്നാണോ.

എനിക്ക് തോന്നുന്ന ഒരു കാര്യം, നമ്മള്‍ സെക്കുലര്‍ എന്ന് പറയുന്നതിനെ രാഷ്ട്രീയമായി മാത്രം കാണാതെ അല്ലെങ്കിൽ മതേതര രാഷ്ട്രീയ പാര്‍ട്ടികളുടെ അധികാര പങ്കാളിത്തം, അതില്‍നിന്നുള്ള പിന്‍വാങ്ങല്‍ എന്ന അര്‍ത്ഥത്തില്‍ മാത്രം കാണാതെ, നൂറ്റാണ്ടുകളായി ഈ സമൂഹം വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത പരസ്പരാശ്രിതമായ ജീവിതത്തെ കൂടി മതതേതരത്വവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് പരിഗണിക്കണം എന്നതാണ്. അല്ലാതെ രാഷ്ട്രീയ പാര്‍ട്ടികളുടെ അധികാരവുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തി മാത്രം അതിനെ കാണാന്‍ കഴിയില്ല. അത് അപ്രധാനമെന്ന് പറയുകയല്ല. മതേതരത്വത്തിന്റെ ഏക മണ്ഡലം അത് മാത്രമല്ല. ഭരണകൂട അധികാരമുള്ള രാഷ്ട്രീയപ്രസ്ഥാനങ്ങള്‍ മാത്രം കൈയാളുന്നതല്ല മതേതരത്വം. മതേതരത്വം വ്യത്യസ്ത മതങ്ങള്‍ക്കിടയില്‍ നൂറ്റാണ്ടുകളുടെ സഹജീവിതം കൊണ്ട് ഉണ്ടായി വന്ന സമഭാവനയുടെയും സാഹോദര്യത്തിന്റെയും പങ്കുവെയ്ക്കലിന്റെയും തലം കൂടിയാണ്. ഈ തലം ഇല്ലാതായി പോയോ, അത് റദ്ദായി പോയോ എന്ന് ചോദിച്ചാല്‍ ഇല്ലെന്നാണ് ഞാന്‍ പറയുക. മതേതരത്വ നിലപാടുകള്‍ സ്വീകരിക്കുന്ന രാഷ്ട്രീയത്തിന് തിരിച്ചടി നേരിട്ടിട്ടുണ്ട്. സംശയമില്ല; എന്നാല്‍ സാമൂഹ്യ ജിവിതത്തില്‍ പങ്കുവെയ്കലിന്റെ, സഹോദര്യത്തിന്റെ ലോകം തീര്‍ത്തും ഇല്ലായായി പോയിട്ടില്ല. അവിടുന്ന് തുടങ്ങണം. രാഷ്ട്രീയപാര്‍ട്ടികളുടെ മതേതരത്വത്തെക്കുറിച്ച് മാത്രം ചര്‍ച്ച ചെയ്യുന്നതിന് പകരം, മനുഷ്യ ജീവിതത്തിൻ്റെ കീഴ്ത്തട്ടിലിലെ പങ്കുവെയ്ക്കലിന്റെയും ചരിത്രാനുഭവങ്ങളുടെയും മറ്റും ഉള്ളിലേക്ക് നോക്കി കൊണ്ട് മതേതരത്വ പ്രവര്‍ത്തനങ്ങള്‍ സംഘടിപ്പിക്കണം. രാഷട്രീയതലം അപ്രസക്തമാണെന്നല്ല, എന്നാല്‍ ജനസഞ്ചയത്തെ ആകമാനം ഭരണകൂടത്തിലേക്ക് സമീകരിച്ചുകൂട.

? മാഷ് നേരത്തെ സൂചിപ്പിച്ച ഒരു കാര്യം നേരത്തെയും മതേതരത്വത്തിന് തിരിച്ചടിയേറ്റിട്ടുണ്ടെന്നതാണ്. അതേസമയം 1990-കള്‍ക്ക് ശേഷം നിരന്തരമായ തിരിച്ചടികളാണ് തുടരെ തുടരെ മതേതരത്വത്തിന് നേരിടേണ്ടിവന്നിട്ടുള്ളത്. ഇത് യഥാര്‍ത്ഥത്തില്‍ നമ്മുടെ ഇടത് മതേതര ആശയങ്ങള്‍ക്കും പാര്‍ട്ടികളുടെയും രാഷ്ട്രീയ ഭാവനയ്ക്ക് ഏറ്റ തിരിച്ചടി കൂടിയാണോ.

പരാജയം, വിജയം എന്ന് ജഡ്ജ്മെന്റലായി പറയുകയല്ല. എന്റെ തോന്നല്‍ പറയാം 19- നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തില്‍ ഇന്ത്യയിലെ ദേശീയ പ്രസ്ഥാനം ആരംഭിക്കുന്നത് തന്നെ മധ്യവര്‍ഗപരവും സവര്‍ണവും ഹൈന്ദവവുമായ സാമൂഹ്യ അടിത്തറയിലാണ്. പിന്നീട് മധ്യവര്‍ഗ അടിത്തറ അത് മറികടന്നു. എല്ലാ വിഭാഗത്തിലുമുള്ള ആളുകള്‍ ദേശീയ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ ഭാഗമായി. എന്നാല്‍ ഇന്ത്യയുടെ ഹൈബ്രിഡായ ജീവിത സംസ്‌ക്കാരത്തെ ദേശീയ സംസ്‌ക്കാരം എന്ന നിലയില്‍ കൊണ്ടുവരുന്നതില്‍ ദേശീയ പ്രസ്ഥാനം വിജയിച്ചില്ല, നെഹ്‌റുവിയന്‍ ഭരണകൂടം വിജയിച്ചില്ല. പിന്നീട് ഇങ്ങോട്ട് ആരും വിജിയിച്ചില്ല.

? സാംസ്‌കാരിക ദേശീയതയുടെ മറ്റൊരു വീക്ഷണം ഉണ്ടായില്ലെന്നതാണോ ഇതിന് കാരണം.

വാസ്തവത്തില്‍ ബുദ്ധന്‍ മുതല്‍ ആരംഭിക്കുന്ന ഒരു കൗണ്ടര്‍ കള്‍ച്ചറല്‍ പാരമ്പര്യം ഉണ്ട്. അത് വേറൊരു വഴിയാണ്. ഞാന്‍ പ്രസംഗത്തില്‍ പറയുന്ന ഒരു കാര്യമുണ്ട്. ഇന്ത്യ വേദങ്ങളുടെ നാടാണ് എന്ന് പറയുമ്പോള്‍ അത് സ്വീകരിക്കപ്പെടും. എന്നാല്‍ അര്‍ത്ഥശാസ്ത്രത്തിന്റെയോ കാമശാസ്ത്രത്തിന്റെയോ നാടാണ് എന്ന് പറഞ്ഞാല്‍ അതേ മട്ടിൽ സ്വീകരിക്കപ്പെടുകയുമില്ല. ഉപനിഷത്ത് പ്രവര്‍ത്തിച്ചതിനെക്കാള്‍ മനുഷ്യരുടെ ജീവിതത്തില്‍ പ്രവര്‍ത്തിച്ചത് കാമസൂത്രമാണ്. പക്ഷെ അത് നമ്മുടെ സാംസ്‌ക്കാരിക പാരമ്പര്യമായി കാണാന്‍ കഴിഞ്ഞിട്ടില്ല. ആ ഒരു പരാജയം ഉണ്ട്. നമ്മുടെ ഭൂതകാലത്തിന്റെ നിത്യ ജീവിതത്തിന്റെ ഭൗതികതയില്‍ ഉണ്ടാക്കിയ മാറ്റമുണ്ട്. അതാണ് അര്‍ത്ഥ ശാസ്ത്രം, കാമസൂത്രം അതുപോലെ പ്രാദേശിക ജ്ഞാന രൂപങ്ങൾ, അതുണ്ടാക്കിയ ജനത ഇതെല്ലാം. അജന്ത ഇന്ത്യന്‍ ചിത്രകലയുടെ തുടക്കമാണെന് പറയാറുണ്ട്. അതേ പോലെ പറയാവുന്നതാണ് വർളി ചിത്രകലയും. പക്ഷെ അജന്ത ഇന്ത്യന്‍ ചിത്രകലയാണെന്ന് പറയുമ്പോള്‍ വര്‍ളി ആദിവാസികളുടെ കലയായാണ് പറയുക. ഇന്ത്യയുടെ ബഹുസ്വരതയെ ഉള്‍ക്കൊള്ളാന്‍ പറ്റാത്ത ഒരു കാഴ്ച ഇതില്‍ ഉള്‍പ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഇതിന്റെ കൂടെ ഞാന്‍ ഒരു കാര്യം പറയാം. മഹാഭാരതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട അന്വേഷണത്തിനിടയില്‍ കണ്ടെത്തിയ കാര്യം. വിചിത്രമായി തോന്നിയ കാര്യമാണത്. ലോകത്ത് ആദ്യമായി മഹാഭാരതത്തിന് ഒരു പൂര്‍ണ വിവര്‍ത്തനം ഉണ്ടായത് പേഴ്‌സ്യന്‍ ഭാഷയിലാണ്. അക്ബറിന്റെ കാലത്ത് 17-ാം നൂറ്റാണ്ടില്‍. എന്നാല്‍ മഹാഭാരത പഠനങ്ങള്‍ 100 എണ്ണം എങ്കിലും വായിച്ചിട്ടും ഇക്കാര്യം അവയിൽ എവിടെയും ഞാന്‍ കണ്ടില്ല. ഞാന്‍ മഹാഭാരത പ്രഭാഷണം ഏഴിടത്ത് നടത്തി. കൊല്‍ക്കത്തയില്‍ അടക്കം. അപ്പോഴൊന്നും എനിക്കിത് അറിഞ്ഞുകൂടായിരുന്നു. ഞാന്‍ അത് മനസ്സിലാക്കിയത് ഒരു യൂറോപ്യന്‍ സ്‌കോളര്‍ മുഗള്‍ കൊട്ടാരത്തിലെ സംസ്‌കൃത ബന്ധങ്ങളെക്കുറിച്ച് നടത്തിയ പി എച്ച് ഡി ഗവേഷണത്തില്‍ നിന്നാണ്. അതിലെ ഒരു അധ്യായമായിരുന്നു അത്. പിന്നീടാണ് അത് തേടിപ്പിടിച്ചത്. രണ്ട് വിദേശികളുടെയും ഒരു ഇന്ത്യന്‍ ഗവേഷകന്റെയും പ്രബന്ധങ്ങൾ. ഇതിന്റെ വൈചിത്ര്യം എന്താണെന്നുവെച്ചാല്‍ ഇംഗ്ലീഷിലേക്ക് യുറോപ്യന്‍ സായിപ്പന്‍മാര്‍ 10 അല്ലെങ്കില്‍ 25 ശ്ലോകങ്ങള്‍ വിവര്‍ത്തനം ചെയ്തതിനെ കുറിച്ച് എല്ലാ പ്രബന്ധങ്ങളിലും കാണാം. ഒരു ലക്ഷം ശ്ലോകങ്ങള്‍ ഇന്ത്യയിലെ മുഗള്‍ ചക്രവര്‍ത്തി പേഴ്‌സ്യന്‍ ഭാഷയിലേക്ക് വിവര്‍ത്തനം ചെയ്യിച്ചതിനെക്കുറിച്ച് ഒറ്റ വാക്കില്ല. ഇതാണ് ഇന്ത്യയുടെ ഭൂതകാലത്തെ മനസ്സിലാക്കുന്നതിലെ കമ്മ്യൂണല്‍ അംനേഷ്യ. ഇതിനെ തിരിച്ചറിഞ്ഞുകൊണ്ട് പ്രതിരോധിക്കുകയെന്നത് പ്രധാനമാണ്. അമര്‍ത്യാസെന്‍ പറയുന്ന കാര്യം ഉണ്ട്. മൂന്ന് പാരമ്പര്യങ്ങളാണ് സാംസ്‌ക്കാരികമായി അടിച്ചമര്‍ത്തപ്പെട്ടതെന്നതാണ് അത് . തദ്ദേശീയ സമൂഹങ്ങളുണ്ടാക്കിയ അറിവ്; ഭൗതിക വിജ്ഞാനം, കാമസൂത്രം പോലുള്ളവ; ഹിന്ദു മതത്തിനപ്പുറം മറ്റ് മതങ്ങള്‍ കൊണ്ടുവന്ന സംസ്‌ക്കാരം എന്നിവയാണ് അടിച്ചമര്‍ത്തപ്പെട്ടത്. നമ്മള്‍ ആധുനിക ചിത്രകല കൊണ്ടുവന്നത് രവി വര്‍മ്മയാണെന്ന് പറയും. ഇതേക്കുറിച്ച് കേസരി ബാലകൃഷ്ണ പിള്ള പറയുന്നത് ആധുനിക ചിത്രകല വന്നത് പള്ളിയുടെ അള്‍ത്താരകളില്‍ വരച്ച ചിത്രങ്ങളിലൂടെയാണെന്നാണ്. എന്നാല്‍ നമ്മുടെ ചിത്രകലാ ചരിത്രത്തില്‍ അതില്ല. അവയിൽ ആധുനിക ചിത്രകല ആരംഭിക്കുന്നത് രവിവര്‍മ്മയിലാണ്. നമ്മുടെ പള്ളികളിലെ മുദ്രകളെ നമുക്ക് ഉള്‍ക്കൊളളാന്‍ കഴിയുന്നില്ല. അങ്ങനെ വിവിധ മതങ്ങള്‍ ഇന്ത്യന്‍ സംസ്‌കൃതിയില്‍ രൂപപ്പെടുത്തിയ വലിയ ലോകമുണ്ട്. ഇത് തമസ്‌ക്കരിക്കപ്പെട്ടു. ഇങ്ങനെ ചെയ്തു കഴിഞ്ഞാല്‍ ഇന്ത്യയെ വേദങ്ങളുടെയും ഉപനിഷത്തിൻ്റെയും നാട് എന്ന് വിളിക്കാന്‍ എളുപ്പമാണ്. അങ്ങനെ വിളിച്ചാല്‍ അതിന്റെ കള്‍ച്ചറല്‍ ക്യാപിറ്റല്‍ കിട്ടുക ഹിന്ദുത്വത്തിനാണ്. ഈ ബഹുസ്വരതയെ സ്ഥാപിച്ചെടുക്കുന്നതില്‍ നമ്മള്‍ വിജയിച്ചില്ല. വര്‍ഗീയതയുടെ ഐഡിയോളജി കള്‍ച്ചറല്‍ ഹിസ്റ്ററിയാണ്. ഭൂതകാല ബോധത്തെ മാനിപുലേറ്റ് ചെയ്താണ് ഇതുണ്ടാക്കുന്നത്. ഒരു രസകരമായ കാര്യം പറയാം. നമ്മുടെ നാട്ടിലെ ധീരനായ പോരാളിയായിരുന്നു പഴശ്ശി രാജ എന്ന കാര്യത്തില്‍ സംശയമില്ല. എന്നാല്‍ ടിപ്പു സുല്‍ത്താനെതിരെ ബ്രിട്ടീഷുകാരോടൊപ്പം ചേര്‍ന്ന ആളുമാണ് അദ്ദേഹം. എന്നാല്‍ ഇക്കാര്യം നമ്മുടെ ആഖ്യാനങ്ങളിൽ കാര്യമായൊന്നും വരില്ല. അതേ സമയം ഒരിക്കലും ബ്രിട്ടീഷുകാരോട് സന്ധി ചെയ്യാതെ പോരാടിയ ആളാണ് ടിപ്പു സുല്‍ത്താന്‍. എന്നാലും ടിപ്പുവിനെതിരെ നിരന്തരം അധിക്ഷേപങ്ങളാണ്. ഇത്തരം വിഷയങ്ങള്‍ തിരിച്ചറിയാനോ അതിനെ കൗണ്ടര്‍ ചെയ്യാനോ പൊതുവില്‍ ദേശിയ പ്രസ്ഥാനത്തിന് കഴിഞ്ഞില്ല. ഇടതുപക്ഷത്തെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം ഇതൊക്കെ ഉപരിഘടനയുടെ പ്രശ്നം മാത്രമായി കണ്ടതുകൊണ്ട് ഗൗരവമുള്ളൊരു സമരമുഖമായി എടുത്തിട്ടുമില്ല


? രാമക്ഷേത്ര നിര്‍മ്മാണം തുടങ്ങിയതിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തില്‍ യോഗേന്ദ്ര യാദവ് പറയുന്നത്, ഇന്ത്യയില്‍ പുതിയൊരു റിപ്പബ്ലിക്കിന്റെ തുടക്കം കുറിച്ചിരിക്കുന്നുവെന്നതാണ്. മതങ്ങളുമായി ഇടപഴകുന്നതിലെ ഇടതുകാഴ്ചപ്പാടാണ് ഇന്ത്യയില്‍ മതേതരത്വത്തിന് തിരിച്ചടിയായതെന്നും അദ്ദേഹം നിരീക്ഷിക്കുന്നുണ്ട്. ഗാന്ധി യില്‍ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി നെഹ്‌റുവിയന്‍ സമീപനമാണോ തിരിച്ചടിയുണ്ടാക്കിയത്?

ഞാന്‍ ഗാന്ധിയെയും നെഹ്‌റുവിനെയും വിപരീത ദ്വന്ദ്വങ്ങളായി കാണുന്നില്ല. നെഹ്‌റു സ്‌റ്റേറ്റ് സെക്യുലറിസത്തിന്റെ ആളായിരുന്നു. അതിലെനിക്ക് സംശയമൊന്നുമില്ല. സ്‌റ്റേറ്റ് സെക്യുലറായി നില്‍ക്കണമെങ്കില്‍ സമൂഹം സെക്യുലറായി നില്‍ക്കണം. ഗാന്ധി സമൂഹത്തിലാണ് ഊന്നിയത്. നെഹ്‌റു സ്റ്റേറ്റിലുമാണ് ഊന്നല്‍ നല്‍കിയത്. ഈ രണ്ട് ഘടകങ്ങളും പരസ്പര പൂരകമാണ്. മതനിരപേക്ഷമല്ലാത്ത ഒരു സമൂഹത്തില്‍ സ്റ്റേറ്റിന് മാത്രമായി മതേതരമായി നില്‍ക്കാന്‍ കഴിയില്ല. ഭരണകൂടത്തെ സമ്പൂര്‍ണമായി മതനിരപേക്ഷമല്ലാതാക്കിയിട്ട് സമൂഹികമായി മതേതരത്വം നിലനിര്‍ത്താനും കഴിയില്ല. പോലീസും പട്ടാളവും കോടതിയുമെല്ലാം മതേതരമല്ലാതിരിക്കുകയും സമൂഹം മതേതരമായിരിക്കുകയും ചെയ്യുകയെന്നത് സാധ്യമായ കാര്യമല്ല. അതുകൊണ്ട് ഇവ പരസ്പരം പൂരിപ്പിക്കുന്നതാണ്. ഗാന്ധിയുടെ മരണത്തിന് ശേഷവും അതിനു മുമ്പ് തന്നെയും മതേതരത്വത്തെ സമഗ്രമായി കൊണ്ടുവരുന്ന ഒരു കാഴ്ചപ്പാട് ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. ഞാന്‍ ഗാന്ധിയുടെ സമീപനം നൂറ് ശതമാനം ശരിയായിരുന്നുവെന്ന കരുതുന്ന ആളല്ല, ഗാന്ധി തന്നെ അങ്ങനെ കരുതിയിട്ടില്ല. മതത്തിനുള്ളില്‍നിന്നുകൊണ്ട് അതിനോട് എന്‍ഗേജ് ചെയ്യാനാണ് ഗാന്ധി ശ്രമിച്ചത്. കേവല ശാസ്ത്രവാദം കൊണ്ട് മതത്തെ നേരിടാന്‍ കഴിയില്ല. അത് പകലുപോലെ വ്യക്തമാണ്. ചിലര്‍ പറയും സ്വിറ്റസര്‍ലന്റിലൊന്നും മതം കാര്യമായിട്ടില്ലെന്ന്. അതിന് കാരണം ശാസ്ത്രമല്ല, അതിന് കാരണം സാമുഹ്യ സാമ്പത്തിക ഭദ്രതയാണ്. സാമൂഹ്യ സാമ്പത്തിക ഭദ്രതയില്ലാതെ നിങ്ങള്‍ക്ക് കേവല ശാസ്ത്ര ബോധം ഉറപ്പിച്ചെടുക്കാന്‍ കഴിയില്ല. മതത്തോട് എന്‍ഗേജ് ചെയ്യുകയെന്നത് ഇന്ത്യ പോലുള്ള സമൂഹത്തില്‍ പ്രധാനമാണ്.

അംബേദ്ക്കര്‍ തന്നെ എന്തുകൊണ്ടാണ് ബുദ്ധിസത്തിലേക്ക് തിരിയുന്നത്. ബ്രാഹ്മണിസം സഹസ്രാബ്ദങ്ങളുടെ സാംസ്‌ക്കാരിക മുലധനവുമായാണ് നില്‍ക്കുന്നത്. അതിനെ നേരിടാന്‍ ആധുനികത കൊണ്ട് മാത്രം കഴിയില്ല. അതിനോട് ഇടയണമെങ്കില്‍ ചരിത്രത്തില്‍ വേരുള്ള ബദല്‍ സാംസ്‌ക്കാരിക ധാരയെ കണ്ടെത്തണം. അതാണ് ബുദ്ധമതം. നമ്മുടെ പാരമ്പര്യത്തിലുള്ള ബദല്‍ ധാരയെ കണ്ടെത്താന്‍ കഴിഞ്ഞില്ലെന്നതാണ് ഇടതുപക്ഷത്തിനും മറ്റ് മതേതര വാദങ്ങള്‍ക്കും പറ്റിയ പരിമിതി. കേവല ശാസ്ത്രയുക്തിക്കപ്പുറം പോകുന്ന നൈതിക ധാര്‍മ്മിക ബോധമായി മതേതരത്വത്തെ വികസിപ്പിക്കാന്‍ പറ്റിയില്ലെന്നതാണ് അതിന്റെ പരിമിതി. കേവല യുക്തിബോധം കൊണ്ടല്ല നിങ്ങള്‍ക്ക് മതനിരപേക്ഷതയില്‍ ഉറച്ചു നില്‍ക്കാന്‍ കഴിയുക. സവര്‍ക്കര്‍ നിരീശ്വരവാദിയായിരുന്നു എന്നോർക്കണം. ജിന്ന പ്രാക്ടിംസിംങ് മുസ്ലീമായിരുന്നില്ല. അതുകൊണ്ട് കേവല യുക്തിബോധമല്ല ഒരാളെ മതനിരപേക്ഷതയിലെത്തിക്കുക. അതൊരു ധാര്‍മ്മിക - നൈതിക ബോധമാണ്. അതിന് അടിത്തറയാകാന്‍ പറ്റിയ ഏറ്റവും വലിയ പാരമ്പര്യമായിരുന്നു ബുദ്ധന്റെത്. മൈത്രി, കരുണ തുടങ്ങിയ മൂല്യങ്ങളാണ് ബ്രാഹ്മണിസത്തെ എതിര്‍ക്കാനുള്ള ഉപാധി. നാരായണ ഗുരുവിലൊക്കെ നമ്മള്‍ കാണുന്നത് അതാണ്. അങ്ങനെയുള്ള ബദല്‍ ആഖ്യാനങ്ങളെ സ്വാംശീകരിച്ച് ബ്രാഹ്മണിസത്തിനെതിരായ പോരാട്ടത്തില്‍ ഉപയോഗിക്കാന്‍ നമുക്ക് പറ്റിയില്ല.

എല്ലാ മതങ്ങളൊടും തുല്യ അകലം എന്ന ഔപചാരിക സമീപനം സ്വീകരിക്കുകയും രാഷ്ട്രീയമായ ആവശ്യത്തിന് അവയെ ഉപയോഗിക്കുകയും ചെയ്തു. രാഷ്ട്രീയ ഉപാധിയെന്ന നിലയിലാണ് മതേതരത്വം ഇന്ത്യയില്‍ പ്രയോഗിക്കപ്പെട്ടത്. ഒരു സമൂഹത്തെ മതേതരമാക്കണമെങ്കില്‍ മതേതരത്വത്തെ ധാര്‍മ്മിക ബോധമായി മാറ്റണം. ഗാന്ധി ഇതിനായാണ് ശ്രമിച്ചത്. നമ്മുടെ രാഷ്ട്രീയത്തില്‍ ധാര്‍മ്മികതയെന്നതിനെക്കുറിച്ച് കാര്യമായ ചർച്ച നടന്നില്ല. ആധുനികതയുടെ ജ്ഞാനപരിസരത്ത് മനുഷ്യന്റെ അനുഭവ ലോകത്തിന് വിലയില്ല. അവിടെ യൂട്ടിലിറ്റിക്കാണ് വില. റേച്ചല്‍ കാഴ്‌സണ്‍ സൈലന്റ് സ്പ്രീംഗ് ഇറങ്ങുന്നതിന് തൊട്ടുമുമ്പത്തെ വര്‍ഷം ലൂയീസ് ഹെര്‍ബൻ 'അവര്‍ സിന്തറ്റിക്ക് എന്‍വയണ്‍മെന്റ് ' എന്ന പേരില്‍ പുസ്തകം ഇറക്കുന്നുണ്ട്. സൈലന്റ് സ്പ്രിംങില്‍ പറഞ്ഞ കാര്യങ്ങളെല്ലാം അതിലും ഉണ്ട്. പ്രശ്‌നം എന്താണെന്ന് വെച്ചാല്‍ അതൊരു അക്കാദമിക്ക് പേപ്പറാണ്. അതേസമയം റേച്ചല്‍ കാഴ്‌സന്റേത് ദൈനംദിന ജീവിതാനുഭവങ്ങളുമായി ചേര്‍ന്നുപോകുന്ന ഭാവ ശക്തിയുള്ള രചനയാണ്. ഒന്ന് വന്‍ തോതില്‍ ഫലിച്ചു, മറ്റേത് അക്കാദമിക്ക് പേപ്പറായി അവസാനിച്ചു. സാമൂഹ്യമായി ഇടപെടാന്‍ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കില്‍ കേവല യുക്തിയുടെ പദാവലി മാത്രം സംസാരിച്ചാല്‍ എങ്ങുമെത്തില്ല. മതമെന്നത് അറിവില്ലായ്മയും അന്ധവിശ്വാസവും ആണെന്ന് പറഞ്ഞാല്‍, ആ അടിത്തറിയില്‍നിന്നുകൊണ്ട് നിങ്ങള്‍ക്ക് എങ്ങനെയാണ് വിശ്വാസിയുമായി ഇടപഴകാന്‍ പറ്റുക? മതമെന്നതിന്റെ ചരിത്രപരമായ ജീവിതത്തെ മുന്‍നിര്‍ത്തി വേണം ഇടപഴകാന്‍. മതമെന്നത് പലതലങ്ങളുള്ള ഒന്നാണ്. അത് പുരോഹിതരോ, ആചാരങ്ങളോ മാത്രമല്ല, ആ നിലയില്‍ അതിനെ തിരിച്ചറിയണം. മതേതരത്വത്തെ ധാര്‍മ്മികമായി സ്ഥാപിക്കണം. അതിനാല്‍ യുക്തികൊണ്ട് മതത്തെ എതിരിട്ടാല്‍ അതിന് ഒന്നും സംഭവിക്കില്ല. യോഗേന്ദ്ര യാദവ് സ്വീകരിച്ച നിലപാട് ഇതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലായിരിക്കുമെന്നാണ് ഞാന്‍ കരുതുന്നത്.

? മതേതരത്വത്തിനുവേണ്ടിയുള്ള പ്രതിരോധം എങ്ങനെയായിരിക്കും?

ഇന്ത്യയിലെ മതനിരപേക്ഷ ജീവിതം എന്നത് യുറോപ്യന്‍ വിദ്യാഭ്യാസമോ കോളോണിയലിസമോ സംഭാവന ചെയ്തത് മാത്രമല്ല. അതിന് തീര്‍ച്ചയായും അതിന്റെ റോളുണ്ട്. അതിനുമപ്പുറം സഹവര്‍ത്തിത്വത്തിന്റെതായ ജീവിതചരിത്രം ഇന്ത്യയ്ക്കുണ്ട്. അതിനെ വീണ്ടെടുക്കാന്‍ പറ്റുമായിരിക്കും. അത് വിജയിക്കുമോ തോല്‍ക്കുമോ എന്ന ചോദ്യം ധാരാളമായി ഉന്നയിക്കപ്പെടാം. ഒരു കാര്യം ഉറപ്പാണ്. മതേതര ഭാവന എന്നത് നമ്മൾ ഇതുവരെ പറഞ്ഞത് പോലെ തന്നെയാണെങ്കില്‍ അത് മതേതരവാദികളുടെ ഒരു സ്വകാര്യ ആനന്ദത്തിനപ്പുറത്തേക്ക് പോകില്ല. താര്‍ക്കികമായി സ്ഥാപിച്ചെടുക്കാന്‍ കഴിയുന്നതല്ല മതേതരത്വം. അനുഭൂതിയുടെ തലത്തില്‍ അതുണ്ടാവണം. സെക്കുലറിസത്തിന് ഒരു പൊളിറ്റിക്കല്‍ സ്ട്രാറ്റജിയായി നില്‍ക്കാന്‍ കഴിയില്ല. ഗാന്ധിക്ക് ശേഷം ലോഹ്യ ഇതിനായി ശ്രമിച്ചിരുന്നു. ഇന്ത്യ ലോഹ്യയെയൊന്നും മനസ്സിലാക്കിയില്ല.

? മതേതരത്വം ശക്തമായി നിലനിന്ന കാലത്തു പോലും ഇന്ത്യയില്‍ ഹിന്ദുത്വം നടത്തിയ അതിക്രമങ്ങളോട് ഭരണകൂടം മൃദുവായാണ് പെരുമാറിയത്. എന്നാല്‍ തെലങ്കാന സമരം പോലുള്ള രാഷ്ട്രീയത്തോട് ശക്തമായി എതിരിടുകയും ചെയ്തു

അതുണ്ട്; ശരിയാണ്. ഇന്ത്യയില്‍, നേരത്തെ സൂചിപ്പിച്ചത് പോലെ ഒരു അന്തര്‍ധാരയായി ഹിന്ദുത്വമുണ്ടായിരുന്നു. വര്‍ഗീയതയുണ്ടായിരുന്നു. നെഹ്‌റു വിദേശത്ത് പോയ സമയത്ത് പട്ടേല്‍ കോണ്‍ഗ്രസുകാര്‍ക്ക് ആര്‍എസ്എസ്സില്‍ അംഗത്വം എടുക്കാമെന്ന പ്രമേയം പാസ്സാക്കുകയും നെഹ്‌റു പിന്നെ അതിനെ റദ്ദാക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. ഭരണകൂടത്തിന്റെ ഉള്ളില്‍ ഹിന്ദുത്വത്തിന്റെ ഒരു ധാരയുണ്ട് എല്ലാ കാലത്തും. ഇത് ഇപ്പോള്‍ പെട്ടെന്നുണ്ടായതല്ല. വര്‍ഗീയത നേടിയ ആദ്യ വിജയമല്ല ഇപ്പോഴത്തേത്. എന്നാല്‍ ഒരു വ്യത്യാസമുള്ളത് ഗാന്ധി വധത്തിന് ശേഷവും ബാബ്‌റി മസ്ജിദ് തകര്‍ത്തതിന് ശേഷവും ശക്തമായ പ്രതിഷേധം ഉയര്‍ന്നുവന്നിരുന്നു. ഇപ്പോള്‍ അതില്ല എന്നതാണ്. അത് വളരെ പ്രധാനമാണ്. ഫാസിസത്തിന്റെ ലക്ഷണമായി ഹെര്‍ബര്‍ട്ട് മാര്‍ക്യൂസ് പറയുന്ന ഒരു കാര്യമുണ്ട്. റിപ്രസീവ് ടോളറന്‍സ് എന്നാണ് അദ്ദേഹം അതിനെ വിളിക്കുന്നത്. മര്‍ദ്ദകമായ സഹിഷ്ണുത. ഏത് അന്യായത്തോടും പൊരുത്തപ്പെട്ടുപോകാനുള്ള സന്നദ്ധത സമൂഹം ആര്‍ജ്ജിക്കുന്നതാണ് റിപ്രസീവ് ടോളറന്‍സ്. ഇന്ത്യന്‍ സമൂഹത്തിന് അത്തരത്തിലൊരു റിപ്രസീവ് ടോളറന്‍സ് വന്നിട്ടുണ്ടെന്ന് പറയാം. കുടിയേറ്റ തൊഴിലാളികളുടെ അവസ്ഥ നോക്കൂ. അത്തരമൊരു അവസ്ഥയില്‍ ഈ രാജ്യം പൊട്ടിത്തെറിക്കേണ്ടതായിരുന്നു. ഒന്നും ഉണ്ടായില്ല. തെരുവില്‍ അലയുന്നവര്‍ തന്നെ ഹി്ന്ദുത്വത്തിന് വോട്ടു ചെയ്യും. അതാണ് വൈരുദ്ധ്യം. മാര്‍ക്യൂസിന്റെ സങ്കല്‍പം പ്രസക്തമാകുന്നത് ഇവിടെയാണ്. എന്തിനോടും പൊരുത്തപ്പെടുന്ന സമീപനം മധ്യവര്‍ഗത്തില്‍നിന്നും സമൂഹത്തില്‍ ആകമാനം പെരുകും. അതാണ് കൂടുതല്‍ അപകടകരം. അതിനെ എങ്ങനെ ഭേദിക്കാമെന്നതാണ് നോക്കേണ്ടത്.

ഞാന്‍ കരുതുന്നത് ജയിച്ചാലും തോറ്റാലും ചില യുദ്ധങ്ങള്‍ നാം നടത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കണം എന്നാണ്. നമ്മള്‍ മനുഷ്യരായി ജീവിക്കുന്നതിന്റെ തെളിവാണ് ഇത്തരം പോരാട്ടങ്ങള്‍. അത് ജയിക്കുമോ തോല്‍ക്കുമോ എന്നത് മാത്രമാവരുത് നമ്മുടെ ചിന്ത. അന്തിമഫലം എന്താവുമെന്ന് കണക്കാക്കി സമരം തുടങ്ങാന്‍ പറ്റില്ല. ഏത് നിരാശയുടെ സന്ദര്‍ഭത്തിലും സമര സന്നദ്ധത നമ്മള്‍ നിലനിര്‍ത്തണം.


Next Story

Related Stories